9.Sınıf IV. Ünite I. Ders
ÜNİTE
İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası
KONU
Türk Adının Anlamı
Orta Asya’daki İlk Kültür Merkezleri
Orta Çağ’da Türk Devlet ve Toplulukları
KAZANIM
Türklerin Asya’da tarih sahnesine çıktıkları ve yaşadıkları alanlar ile
başlıca kültür çevrelerini tanır.
Türk adının anlamı açıklanarak ilk Türk devletlerinin hâkim oldukları alanlar
harita üzerinde gösterilir.
İlk Türk devletleriyle ilgili başlıca siyasi gelişmeler tarih şeridi üzerinde gösterilir. Başlıca siyasi gelişmeler olarak Asya Hun Devleti’nin kurulması (MÖ 220), Asya Hun Devleti’nin yıkılması (216), Avrupa Hun Devleti’nin kurulması (370), Kavimler Göçü (375), Avrupa Hun Devleti’nin yıkılması (496), I. Kök Türk Devleti’nin kurulması (552), I. Kök Türk Devleti’nin yıkılması (630), II. Kök Türk Devleti’nin kurulması (682), II. Kök Türk Devleti’nin yıkılması (742), Uygur Devleti’nin kurulması (744) ve Uygur Devleti’nin yıkılması (840) verilir.
SÜRE
2 Ders (40 + 40 = 80 Dakika)
Kanıt 1
Olgunluk Çağı: Divan-ı Lügatit Türk
Yaratılmış Yaratık: Hermann Vambery, Die Primitive Cultur des Türko Volkes
Töreli, Türeli, Kanun Sahibi, Nizam Sahibi: Ziya Gökalp, Makaleler 3
Miğfer: Ahmet Taşağıl, Kök Tengri’nin Çocukları
Güç-Kuvvet: Ahmet Taşağıl, Kök Tengri’nin Çocukları
|
Yukarıda verilen Türk adının manalarını inceleyiniz.
|
Verilen resim size, Türk adına yüklenen anlamların hangilerini çağrıştırmaktadır?
Orta Asya’daki İlk Kültür Merkezleri
Günümüzde Balkanlar’dan Çin Seddi’ne değin uzanan çok geniş bir sahada yaşayan Türkler çağlar boyu şüphesiz birçok bölgede yurtluk yapmıştır. Genel olarak Orta Asya dört bin yıl, Anadolu bin yıl Türklere vatan vazifesi görmekle beraber en eski Türk ana yurdu üzerinden çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Yapılan kazılar neticesinde özellikle kurgan olarak bilinen mezar yapılarında çok sayıda önemli eser gün yüzüne çıkmıştır. Bu eserler aracılığıyla değişik isimlerle anılan kültürlerin özellikleri öğrenilmektedir.
Orta Asya Neresidir?
Orta Asya coğrafi olarak batıda Hazar Denizi, doğuda Kingan Dağları,güneyde Hindikuş ve Himalaya , kuzeyde Sibirya ile çevrilidir. Toprak ana olarak nitelendirilen Ötüken ise Ural -Altay dağlarının etekleri, Altay- Sayan dağlarının arasıdır. Orhun ve Selenga ırmakları arasındadır.